‹‹እስካሁን ለከተሞች ምግብ ዋስትና አንድ ነጥብ አራት ቢሊዮን ብር ተላልፏል››- አቶ ሰለሞን አሰፋ የፌዴራል የሥራ ፈጠራና የምግብ ዋስትና ኤጀንሲ ተጠባባቂ ምክትል ዋና ዳይሬክተር

11 Oct 2017

መንግሥት ቀደም ሲል በገጠር ለሁለት አስር ዓመታት ያህል የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ተግባራዊ ሲያደረግ ቆይቷል፡፡ በዚህም መርሀ ግብር በርካታ በገጠር የሚኖሩ የህበረተሰብ ክፍሎች በምግብ ራሳቸውን የቻሉበት ሁኔታ ተፈጥሯል፡፡ ከዚህ በመነሳት ይህንን መርሀ ግብር በከተሞችም እንዲተገበር ማድረጉን የፌዴራል የሥራ ፈጠራና የምግብ ዋስትና ኤጀንሲ ተጠባባቂ ምክትል ዋና ዳይሬክተር አቶ ሰለሞን አሰፋ ይናገራሉ፡፡ ከአቶ ሰለሞን ጋር በከተሞች የምግብ ዋስትና አተገባበር ዙሪያ ቃለ መጠየቅ አድርገናል፡፡ ሙሉ መረጃውን እነሆ፡፡

አዲስ ዘመን፡- የከተሞች የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ትግበራ ምን ደረጃ ላይ ነው?

አቶ ሰለሞን፡- የከተሞች የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር መነሻው አገሪቱ ውስጥ ያለውን የህብረተሰብ ተጠቃሚነት ማረጋገጥ ነው፡፡ መንግሥት ቀደም ሲል በገጠር ለሁለት አስር ዓመታት ያህል የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ተግባራዊ ሲያደረግ ቆይቷል፡፡ በዚህ መርሀ ግብርም በርካታ በገጠር የሚኖሩ የህብረተሰብ ክፍሎች በምግብ ራሳቸውን የቻሉበት ሁኔታ ተፈጥሯል፡፡ ከዚህ በመነሳት ይህንን መርሀ ግብር በከተሞችም እንዲተገበር አድርጓል፡፡ ለዚህ ማስፈፀሚያም በ2008 .ም የከተሞች የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ስትራቴጂ ወጥቷል፡፡ የ10 ዓመት የከተሞች የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ዕቅድ ተይዟል፡፡ ይህም መሰረት ያደረገው እኤአ በ2011 የድህነት መጠንን የሚያሳየውን የማዕከላዊ ስታስቲክስ ጥናት ነው፡፡

በዚህ ጥናት መሰረት በከተሞች ከድህነት ወለል በታች የሚኖሩት አራት ነጥብ ሰባት ሚሊዮን ዜጎች ናቸው፡፡ እነዚህን የህብረተሰብ ክፍሎች ነው በመርሀ ግብሩ አማካኝነት በአስር ዓመት ውስጥ ተጠቃሚ ለማድረግ የታቀደው፡፡ የዚህ መርሀ ግብር የመጀመሪያው ዙር በ2009 .ም አጋማሽ ላይ በተመረጡ በ11 ከተሞች ተጀምሯል፡፡

የመጀመሪያው መርሀ ግብር ለአምስት ተከታታይ ዓመት የሚቆይ ነው፡፡ በመርሀ ግብሩ 70 በመቶ የሚሆነው በአዲስ አበባ ከተማ ላይ ትኩረት የሚያደርግ ሲሆን ቀሪው 30 በመቶ በሌሎች ከተሞች ላይ ያተኩራል፡፡ ስለዚህ ዘጠኙ ክልሎች በመረጧቸው ከተሞችና በሁለቱ የከተማ አስተዳደሮች መርሀ ግብሩ ተፈፃሚ ሁኗል፡፡ በዚህ መሰረት በአዲስ አበባ፣ በድሬዳዋ፣ በመቀሌ፣ በጋምቤላ፣ በደሴ፣ በጅግጅጋ፣ በሀዋሳ፣ በአዳማ፣ በሐረር፣ በሠመራና በአሶሳ ከተሞች የሚኖሩ የድሀ ድሀ ተብለው የተለዩ የህብረተሰብ ክፍሎች በመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ እየሆኑ ናቸው፡፡

ለምግብ ዋስትና መርሀ ግብሩ በተሠራው ድጋፍ የማፈላለግ ሥራ ከዓለም ባንክ በብድር 300 ሚሊዮን ዶላር ሲገኝ ከመንግሥት ደግሞ 150 ሚሊዮን ዶላር ተመድቧል፡፡ በአጠቃላይ ለአምስት ዓመቱ መርሀ ግብር 450 ሚሊዮን ዶላር በጀት ተይዞለታል፡፡

የምግብ ዋስትናውን ከሥራ ዕድል ፈጠራ ጋር ለማስተሳሳር ሲባል ቀደም ሲል ጥቃቅና አነስተኛ ኤጀንሲ የሚባለው በአዲስ መልኩ የምግብ ዋስትና የሥራ ዕድል ፈጠራ ኤጀንሲ ተብሎ በሚኒስትሮች ምክር ቤት በደንብ ቁጥር 374/3008 .ም በፌዴራል ደረጃ እንዲቋቋም ተደርጓል፡፡ በተዋረድ በየክልሎችም ኤጀንሲዎችና ጽሕፈት ቤቶች ተከፍተዋል፡፡ የሰው ኃይልን የማሰልጠንና ቢሮዎችን የማደራጀት ሥራ ከ2009 .ም ጀመሮ ሲሠራ ቆይቷል፡፡ የሚመለከታቸው አካላትም በመርሀ ግብሩ ዓላማና አተገባበር ዙሪያ ግንዛቤ እንዲጨብጡ ተደርጓል፡፡

አዲስ ዘመን፡- በመርሀ ግብሩ የሚካተቱ ዜጎች ምልመላ በምን መልኩ ነው የተካሄደው?

አቶ ሰለሞን፡- የጠቀስኳቸው ሥራዎች ተሠርተው ወደ ትግበራ ሲገባ በከተሞች ያላግባብ የመጠቀም ፍላጎት የሚታይ በመሆኑ ይህንን ለመግታት ሲባል የተጠቃሚዎች የምልመላ ሥርዓት ላይ የአሠራር መመሪያ ማዘጋጀት ተችሏል፡፡ በዚህ መሰረት የተጠቃሚዎች ምልመላ የተከናወነው በየአካባቢው ህዝቡ ተሰብስቦ ዕከሌ ገለልተኛ ሆኖ ሊመርጥ ይችላል ተብለው በተመረጡ መልማይ ኮሚቴዎች አማካኝነት ነው፡፡

ለምሳሌ የምግብ ዋስትና መርሀ ግብሩ በአዲስ አበባ በመጀመሪያ ዙር በ35 ወረዳዎች ላይ ነው የተተገበረው፡፡ በእነዚህ ወረዳዎች በየቀጣናውና በየመንደሩ መልማይ ኮሚቴ አባላት ተመረጡ፡፡ ኮሚቴዎቹ ቤት ለቤት በመሄድ ድሀም ይሁን ሀብታም ሁሉንም ነዋሪ መዘገቡ፡፡ በመመዘኛ መስፈርቶቹ መሰረት የድሀ ድሀ፣ መካከለኛና ሀብታም ተብሎ በአራት ደረጃ ተሰጥቷል፡፡ እናም በየአካባቢው የድሀ ድሀ ተብለው የተመረጡ ሰዎች መርሀ ግብሩ እጩ ሆነው ይቀርባሉ፡፡ እነ እከሌ የዚህ መርሀ ግብር ተጠቃሚ ናቸው ተብሎ ስም ዝርዝራቸው ይለጠፋል፡፡ ማንም ሰው ተጠቃሚ መሆን አለብኝ አልያም እሱ ተጠቃሚ መሆን የለበትም የሚል ቅሬታ ማቅረብ ይችላል፡፡ ቅሬታ ሰሜ ኮሚቴ መልስ ይሰጣል፡፡ ከዚህ በኋላ ነው ሰዎች የፕሮግራሙ ተጠቃሚ የሚሆኑት፡፡

የቀጣናው ኮሜቴ ከወረዳው አስተዳደር፣ በየደረጃው ካሉ የቴክኒክ ኮሚቴዎች ጋር ተናቦ ከሠራ በኋላ ትክክለኛ ምርጫ መካሄዱን ይወሰናሉ፡፡ የሚስተካከል ነገር ካለ ይስተካከላል፡፡ እንዲሁም ዓለም አቀፍ የድህነት አመላካቾችን በመጠቀም መመዘን የሚችል አማካሪ ድርጀት ተቀጥሯል፡፡ ከዓለም ባንክ አማካሪዎች ጋር በመሆን ከተመረጡት 10 በመቶ ያህሉን በናሙና መልክ በመውሰድ ትክክለኛ የድሀ ድሀ ናቸው ወይስ አይደሉም የሚል የኑሮ ደረጃ ምዘና ያካሄዳሉ፡፡ በዚህ መሰረት በአዲስ አበባ ከተማ በጥሩ ሁኔታ ምልመላው ተካሄዷል፡፡

ቀድመው ወደ ሥራ በገቡት ደሴና መቀሌ ከተሞች ላይ ግን ከምልመላው ጋር በተያያዘ የተለያዩ ችግሮች አጋጥመዋል፡፡ በዚህም ምክንያት ድጋሚ ምልመላ እንዲካሄድ ተደርጎ ተስተካክሎ ማረጋጋጫ ተሰጥቷቸዋል፡፡ ስለዚህ ቀደመው ከገቡት ከተሞች ትምህርት ተወስዶ ሀዋሳ፣ ድሬዳዋ፣ ሐረር፣ አዳማ፣ ጅግጅጋ፣ ጋምቤላና አሶሳና አዲስ አበባ ከተሞች ጥንቃቄ በመደረጉ ያለዳግም ምልመላ የተመለመሉት ተቃባይንትን አግኝተዋል፡፡

አዲስ ዘመን፡- በመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ ለመሆን የተመለመሉት ድጋፉ የሚሰጣቸው እንዴት ነው?

አቶ ሰለሞን፡- ተጠቃሚዎቹ ከተመረጡ በኋላም በሁለት ተከፍለዋል፡፡ መሥራት የሚችሉት ሰዎች ሠርተው ነው ድጋፉን የሚያገኙት፡፡ መሥራት የማይችሉት ደግሞ ቀጥታ ድጋፍ ያገኛሉ፡፡ ሌላው አሁን ተግባራዊ ያልሆነው ልዩ ድጋፍ የሚካተቱት ሴተኛ አዳሪዎችና በልመና የሚተዳደሩ የህብረተሰብ ክፍሎች ናቸው፡፡ እነዚህ የህብረተሰብ ክፍሎች ከዚህ ዓመት አጋማሽ ጀምሮ በመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ ይሆናሉ፡፡

በቤተሰብ ደረጃ አንድ ሰው መሥራት የሚችል ከሆነ በአካባቢ ልማት ሥራ ይሳተፋል፡፡ በቤተሰብ ውስጥ ያሉት አካል ጉዳተኞች፣ ህፃናትና አቅመ ደካማ ከሆኑ በቀጥታ ድጋፍ የሚያገኙ ይሆናል፡፡ ይህንንም የሚወስነው ሰፈራቸው ያለው መልማይ ኮሜቴ ነው፡፡

መርሀ ግበሩ በታሰበው ጊዜ ሳይሆን ሦስት ወር ዘግይቶ ነው የጀመረው፡፡ ከገጠሩ ምግብ ዋስትና የወሰድናቸው ልምዶች ተነስተን ማስተካከል የሚገባን ጉዳዮች ነበሩ፡፡ አንዱ ጉዳይ ዘመናዊ የክፍያ ሥርዓት መዘርጋት ነው፡፡ ስለዚህ የክፍያ ሥርዓቱ በንግድ ባንክ አማካኝነት የሚፈፀም ነው፡፡

አዲስ ዘመን፡- በአገር አቀፍ ደረጃ በከተሞች የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ምን ያህል ሰዎች ተጠቃሚ ይሆናሉ?

አቶ ሰለሞን፡- ለመርሀ ግብሩ 450 ሚሊዮን ዶላር ተመድቧል፡፡ በዚህም 604 ሺሀ ሰዎች ተጠቃሚ ይሆናሉ፡፡ ከዚህ ውስጥ 22 ሺ ሰዎች ደግሞ በልዩ ድጋፍ በጎዳና የሚኖሩና ቤተሰብ የሌላቸው ናቸው፡፡ በሦስት ዙር ነው ተጠቃሚዎች የሚመለመሉት፡፡ በዓመት 190 ሺ ሰዎች ናቸው ተጠቃሚ የሚሆኑት፡፡

ከዚህ ውስጥ 123 918 የአዲስ አበባ ነዋሪ ናቸው፡፡ ቀሪዎቹ በተመረጡት 10 ከተሞች የሚገኙ ናቸው፡፡ ለምሳሌ በመጀመሪያው ዙር ድሬዳዋ 12 ሺህ፣ ሀዋሳ 11 ሺህ፣ አዳማ ስምንት ሺህ፣ ደሴ ስድስት ሺህ፣ መቀሌ አምስት ሺህ፣ ጅግጅጋ አምስት ሺህ፣ ጋምቤላ አምስት ሺህ 52፣ አሶሳ ሦስት ሺህ 750 እና ሠመራ አንድ ሺህ 500 ሰው ተጠቃሚ ሆኗል፡፡ በጥቅሉ ባለፈው ዓመት በመርሀ ግብሩ 190 ሺሀ ሰዎች ተጠቃሚ መሆን ችለዋል፡፡

አዲስ ዘመን፡- ከተሞቹስ የተመረጡበት መስፈርት ምንድነው?

አቶ ሰለሞን፡- ከተሞቹን የመረጡት ራሳቸው ክልሎቹ ናቸው፡፡ እኛ ያደረግነው በክልላቸው ከሚገኙት ከተሞች ውስጥ ባላቸው የድህነት ስፋት አኳያ መርጠው እንዲሰጡን ነው፡፡ የእነሱን ምርጫ ነው አክብረን ሥራውን የጀመርነው፡፡ በመጀመሪያው ዙር 11 ከተሞች ናቸው እንደ ሠርቶ ማሳያ የተመረጡት፡፡ ከደሴ ውጭ አብዛኛዎቹ የክልሎቹ ዋና ከተሞች ናቸው፡፡ ወደፊት በመርሀ ግብሩ 912 ከተሞች ናቸው የሚካተቱት፡፡

አዲስ ዘመን፡- በመርሀ ግብሩ ምን ያህል ሰዎች ቀጥታ ድጋፍ ያገኛሉ?

አቶ ሰለሞን፡- ከመርሀ ግበሩ 84 በመቶ የሚሆኑት ሰዎች በአካባቢ ልማት ተሳትፈው ነው ተጠቃሚ መሆን ያለባቸው፡፡ ስለዚህ 190 ሺህ የመርሀ ግብሩ ተጠቃሚዎች ውስጥ 159 ሺህ 600 በአካባቢ ልማት ላይ የተሰማሩ ናቸው፡፡ 30 ሺህ 400 ደግሞ በቀጥታ ድጋፍ ያገኛሉ፡፡

አዲስ ዘመን፡- አንድ ሰው በዚህ መርሀ ግብር ምን ይህል ድጋፍ ያገኛል?

አቶ ሰለሞን፡-የተጀመረው መርሀ ግብር ለግለሰብ የሚሰጥ ሳይሆን ቤተሰብን መሰረት ያደረገ ነው፡፡ ለምሳሌ አራት ወይም ከዚያ በላይ ቁጥር ያለው ቤተሰብ ከሆነ በአካባቢ ልማት ከተሳተፈ በአንድ ወር እስከ አንድ ሺህ 200 ብር ያገኛል፡፡

በወር 20 ቀን በአካባቢ ልማት ሥራ ይሠራል ማለት ነው፡፡ አንድ ሰው በወር 5 ቀን ሠርቶ በወር 300 ብር ያገኛል፡፡ በቀን 60 ብር ነው የሚታሰብላቸው፡፡ በየወቅቱ እየተጠና የሰው ኃይል ዋጋ ሲጨምር አብሮ የሚቀየር ይሆናል፡፡

አዲስ ዘመን፡- ቤተሰብ የሌለው ሰው የመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ አይሆንም ማለት ነው?

አቶ ሰለሞን፡- የሚያገኘው ድጋፍ ይቀንሳል እንጂ አንድም ሰው በመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ ይሆናል፡፡ በወር አምስት ቀን ብቻ ሠርቶ 300 ብር ያገኛል፡፡ ቀሪውን ቀን የሚፈልገውን ሥራ መሥራት ይችላል፡፡ ይህ 300 ብር የሚሰጠው የምግብ ዋስትናውን እንዲያረጋግጥ ነው፡፡ በቀጥታ ተጠቃሚ የሚሆነው ደግሞ በወር ለአንድ ሰው 170 ብር ያገኛል፡፡ በስሙ የባንክ ሂሳብ ይከፈትለታል፡፡ በየወሩ ድጋፉን ከባንክ የሚወስድ ይሆናል፡፡

አዲስ ዘመን፡- በመርሀ ግብሩ ከሚሰጠው ገንዘብ በተጨማሪ የሚያገኙት ድጋፍስ ይኖር ይሆን?

አቶ ሰለሞን፡- የሕግ ማዕቀፍ በማዘጋጀት ሂደት ላይም ቢሆን ነፃ ህክምና ትምህርት ያገኛሉ፡፡ በተለይ በአዲስ አበባ ከተማ ለሚኖሩት የመርሀ ግብሩ ተጠቃሚዎች ነፃ ትራንስፖርትም እንዲያገኙ ለማድረግ ከሚመለከታቸው አካላት ጋር እየተነጋገርን እንገኛለን፡፡ ስለዚህ ወሳኝ የሆኑ የማህበራዊ አገልግሎቶችን አብሮ የማቅረብ ሥራ ይሠራል፡፡

አዲስ ዘመን፡-ምን አይነት የአካባቢ ልማት ሥራዎችን ናቸው የሚሠሩት?

አቶ ሰለሞን፡-ይህ የከተሞች የምግብ ዋስትና መርሀ ግብር ነው፡፡ ስለዚህ የአካባቢ ልማት ሥራዎቹ ከተሞችን ፅዱ፣ ውብ፣ ለነዋሪዎች ምቹና ከተለያዩ አደጋዎች መከላከል አኳያ የተቃኘ ነው፡፡ አምስት ሥራዎች ተመርጠዋል፡፡ የመጀመሪያው ደረቅ ቆሻሻን ማሰባሳብ፣ መለየትና እሴት ጨምሮ መጠቀም ነው፡፡ ሁለተኛው አካባቢን አረንጓዴ ማድረግ ነው፡፡ ይህ ማለት የመንገድ አካፋዮችን፣ የመንገድ ዳሮችንና ፓርኮችን ማልማት የሚያካትት ነው፡፡

ሦስተኛው የተቀናጀ የተፋሰስ ሥራ ነው፡፡ አዲስ አበባን ጨምሮ በርካታ መንገዶች ተፋሰስ የሌላቸው በመሆኑ ዝናብ ሲዘንብ መንገዶች ሙሉ ለሙሉ የሚዘጉበት ሁኔታ ይታያል፡፡ ይህን ለማስተካከል የከተማ አስተዳደሩ በሚያወጣው ዲዛይን መሰረት የሚሠራ ይሆናል፡፡ አራተኛው ምቹ የግብርና ቦታ መፍጠር ነው፡፡ ለምሳሌ በአዲስ አበባ ብዙ የድንጋይ ማውጫ ቦታዎች ድንጋይና ጠጠር ወጥቶባቸው ጉድጓድ ሆነው ቀርተዋል፡፡ እነዚህ ቦታዎች ላይ ቆሻሻ በመድፋትና በመድፈን ለግብርና ሥራ ማዋል ይቻላል፡፡ እነዚህን ሥፍራዎች ለግብርና ሥራ ምቹ የማድረግ ሥራ ይሠራል፡፡

አምስተኛው የመሰረተ ልማት ሥራ ነው፡፡ በተመረጡና በጣም የድሀ ድሀ በሚባሉ ሰፈሮች ላይ የአካባቢው ህብረተሰብ እንደ ችግር የሚያነሳቸውን ጥያቄዎች መሰረት በማድረግ የጋራ መፀዳጃ ቤቶች፣ ድልድይ፣ መብራትና የድንጋይ ንጣፍ መንገድ በወጪ መጋራት ይሠራሉ፡፡

አዲስ ዘመን፡- ለተጠቃሚዎች ከሚሰጥ ክፍያ በተጨማሪም እነዚህን ሥራዎች ለመሥራት የሚያስችል በጀት ተይዟል?

አቶ ሰለሞን፡- መርሀ ግብሩ ለዚህ ሥራ የካፒታል ወጪዎች አሉት፡፡ ለአዲስ አበባ ለስድስት ወር ብቻ ለዚህ ሥራ 92 ሚሊዮን ብር ተመድቧል፡፡ ገንዘቡ ለመሳሪያዎች ግዥና ለሚያስፈልጉ ቁሳቁሶች የሚውል ይሆናል፡፡

አዲስ ዘመን፡- በመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ የሚሆኑት ሰዎች ለምን ያህል ጊዜ ነው?

አቶ ሰለሞን፡- በቀጥታም ሆነ በአካባቢ ልማት ተሳትፈው የመርሀ ግብሩ ተጠቃሚ የሚሆኑት ለሦስት ዓመት ብቻ ነው፡፡ ምክንያቱም ከድጋፉ ጎን ለጎን በየዓመቱ ኑሮቸውን በዘላቂነት ማሻሻል የሚችሉበት ሥራዎች ይሠራሉ፡፡ እነዚህ ሰዎች በአካባቢ ልማት ሲሳተፉ እንዲቆጥቡ ይደረጋል፡፡

ለአብነት ያህል የመርሀ ግብሩ ተጠቃሚዎች ከሚያገኙት 20 በመቶ እየቆጠቡ ነው፡፡ ከዚህ መርሀ ግበር ከመመረቃቸው በፊት የቴክኒክና የሥራ አመራር ስልጠና በነፃ ይሰጣቸዋል፡፡ የንግድ ዕቅድም ይሠራላቸዋል፡፡ በመርሀ ግብሩ ለሚመረቁ ሰዎች የሚሰጥውን ገንዘብና የቆጠቡትን ጨምረው እንደ ፍላጎታቸው የራሳቸውን ሥራ ፈጥረው ወይም ተቀጥረው መሥራት ይችላሉ፡፡

እናም የቤተሰቡን የምግብ ዋስትና የማረጋገጥ ሥራ ስለምንሠራ ከቤተሰቡ ውስጥ አንድ ሰው እንዲመርጡ ይደረጋል፡፡ በተመረጠው ሰው ላይ የቤተሰቡን የምግብ ዋስትና እንዲያረጋግጥ የሚያስችሉ ሥራዎች ይሠራሉ፡፡ ሥራ ፈጥሮ ይሰማራል ወይንም ከቴክኒክና ሙያ ሰልጥኖ የሥራ ዕድል እንዲያገኝ ከመንግሥትና ከግል ተቋማት ጋር የሥራ ትስስር ይፈጠርለታል፡፡

አዲስ ዘመን፡- ከተሞች ላይ የሥራ ዕድል ፈጠራ ሲታሰብ ትልቁ ችግር የመስሪያና የመሸጫ ቦታ ነው፡፡ ዘላቂ የኑሮ ማሻሻያው ይህንን የማሟላት ዕቅድ አለው?

አቶ ሰለሞን፡- ሰዎቹ በፍላጎታቸው መሰረት በመረጡት የሥራ መስክ እንዲሰማሩ እናደርጋለን፡፡ ነገር ግን ከወዲሁ ዝግጅት የተደረገበት በከተማ ግብርና ላይ ነው፡፡ ሰዎች በየአካባቢው በከተማ ግብርና እንዲሰማሩና ባላቸው ቦታ ላይ ምርታማ እንዲሆኑ የማድረግ ዕቅድ ይዘናል፡፡ ሌላው የእኛ ኤጀንሲ መደበኛውን ሥራ ዕድል ፈጠራ እየመራ ይገኛል፡፡ ለምሳሌ የቆጠቡትንና ከመርሀ ግብሩ የሚያገኙትን ገንዘብ ይዘው ሥራ እንፈጥራለን ለሚሉት 20 በመቶ ከቆጠቡትና በመርሀ ግብሩ ሲመረቁ በሚያገኙት ገንዘብ መሸፈን ሲችሉ 80 በመቶ ደግሞ ከአነስተኛ ቁጠባና የብድር ተቋማት ብድር እንዲያገኙ ይደረጋል፤ መሥሪያና መሸጫ ቦታም ይመቻችላቸዋል፡፡

አዲስ ዘመን፡- ቀጣይ ዕቅዳችሁ ምንድነው?

አቶ ሰለሞን፡- 2010 .ም መጨረሻ ላይ የመረሀ ግብሩ አፈፃፀም ይገመገምና ይቀጥል አይቀጥል የሚለው በመንግሥት የሚወሰን ይሆናል፡፡ አሁን ባለን መረጃ ግን ሌሎች ከተሞችም በዚህ መርሀ ግብር የመካተት ከፍተኛ ፍላጎት አላቸው፡፡ መንግሥትም ያለውን ዕድገት ለሁሉም ተደራሽና ፍትሀዊ የሀብት ክፍፍል የሚደረግበት አንዱ መንገድ ይህ ነው፡፡ እናም መርሀ ግብሩ ይቀጥላል የሚል ዕምነት አለኝ፡፡

አዲስ ዘመን፡- በሥራ ሂደት ያጋጠማችሁ ፈተናዎች ካሉ ቢጠቅሱልኝ?

አቶ ሰለሞን፡- በሂደት እየተፈቱ መጥተዋል እንጂ ብዙ ችግሮች አጋጥመውናል፡፡ ባለፈው ዓመት አመራሮችም አሰልጥነን ወደ ምልመላ ልንገባ ስንል በጥልቅ ተሀድሶ ምክንያት ያሰለጥናቸው አመራሮች አብዛኛዎቹ ከሥልጣናቸው ተነስተዋል፡፡ ለምሳሌ አዳማ መቶ በመቶ ከከንቲባ እስከ ቀበሌ ሊቀመንበር ከሥልጣናቸው ሊነሱ ችለዋል፡፡ መቀሌም በተመሳሳይ፡፡ እናም አዲስ ለመጡት አመራሮች እንደገና መርሀ ግብሩን ለማስተዋወቅ ተገደናል፡፡

ሌላው ግዥ የሚፈፀመው የመንግሥትንና የዓለም ባንክን ሕግ በጠበቀና በአማከለ ሁኔታ ነው፡፡ ወደ ትግበራ ስንገባ በአካባቢ ልማት ለሚሰማሩ ሰዎች የተለያዩ የመሥሪያ ዕቃዎችን ገዝቶ በወቅቱ ማቅረብ ላይ ውስንነቶች አሉብን፡፡ በዚህ ዓመት ችግሩን ለመቅረፍ በየከተሞቹ የግዥ ባለሙያዎች ተቀጥረዋል፡፡ በተመሳሳይም ከምልመላ ጋር የተያያዙ ችግሮች አጋጥመውናል፡፡ ሆኖም እየፈታናቸው ሄደናል፡፡ በአሁኑ ጊዜ ከተሞቹ ወደ ትግበራ ከገቡ ከአራት እስከ ስድስት ወር ሆኗቸዋል፡፡

አዲስ ዘመን፡- ለመርሀ ግብሩ ከተያዘው በጀት ውስጥ እስካሁን ምን ያህል ገንዘብ ወጪ ሆነ?

አቶ ሰለሞን፡- እስካሁን ድረስ ወደ ክልሎች የተላከው ለሥራ ማስፈፀሚያና ለተጠቃሚዎች የሚከፈል አንድ ነጥብ አራት ቢሊዮን ብር ተላልፎላቸዋል፡፡ ግን በርግጠኝነት ምን ያህሉን ተጠቀሙበት ወይም አልተጠቀሙበትም የሚለውን ሪፖርት ስላላደረጉልን እቅጩን መናገር አይቻልም፡፡

አዲስ ዘመን፡- ለሰጡኝ ማብራሪያ አመሰግናለሁ፡፡

አቶ ሰለሞን፡- እኔም አመሰግናለሁ፡፡

 

ጌትነት ምህረቴ

 

ማህበራዊ ድረገፃችንን ይጎብኙ

 

የጎብኝዎች ብዛት

0004469297
TodayToday4714
YesterdayYesterday12042
This_WeekThis_Week18919
This_MonthThis_Month100001
All_DaysAll_Days4469297

            በኢትዮጵያ ውስጥ የተገነባው የመጀመሪያው ኦፐሬቲንግ ሲስተም ኢትዮኑክስ ስርጭት ላለፉት 8 ዓመታት (1999-2007 ..) በኢትዮጵያ ፕሬስ ድርጅት፣ በኢትዮጵያ ዜና አገልግሎት ላለፍት 2 ዓመታት እንዲሁም በኢትዮጵያ ገቢዎችና ጉምሩክ ባለሥልጣን ወርሃዊ ጋዜጣ ላይ ላለፈው 1 ዓመት በተግባር ተሞክሮ ሥራ ላይ ውሏል። ይህ ድረገጽ በኢትዮኑክስ ኦፐሬቲንግ ሲስተም ላይ ተገንብቶ የሚሰራ ነው።