የተስፋው ወጋገን

13 Mar 2018

‹‹ህዝብ አይሳሳትም በጅምላም አይፈረጅም›› ይህ መንግስት ለበርካታ ዓመታት ህዝባዊነት በአንድ አገር ሁለንተናዊ ዕድገት ላይ ያለውን ፋይዳ ከሚገል ፅባቸው መንገዶች አንዱ ንግግር ነው፡፡ታዲያ ከአስርት ዓመታት ቀደም ብሎ ፖሊሲና ስትራቴጂዎቹን ሲያወጣ ህዝባዊነቱ ላይ በአንክሮ እየተመለከተ ነበር፡፡በተለይም በመልካም አስተዳደርና ዴሞክራሲ ስርዓት በሚለው ሰነድ ላይ የህዝብን ተሳትፎ ተጠቃሚነት ማረጋገጥ ካልተቻለ ፈጣንና ተከታታይነት ያለው ዕድገት ለማስመዝገብ አገሪቱን ካለችበት ጥልቅ የድህነት ጉድጓድ ለማውጣት አዳጋች እንደሚሆንባት ተዳሷል፡፡ ለዚህም መነሻ የሚሆኑ የመልካም አስተዳደር እንዲሁም ኪራይ ሰብሳቢነት ምንጮች ተለይተው ማድረቂያ ስልታቸውም ተነድፎ እንደነበር ከሰነዶቹ መረዳት ይቻላል፡፡
በፖሊሲና ስትራቴጂዎቹ ችግሮቹ ተለይተው መፍትሄ ቢቀመጥላቸውም ዳሩ ግን በአሁኑ ወቅት መነሻቸውን የመልካም አስተዳደር ጥያቄ ያደረጉ ሁከት የተቀላቀለባቸው ድርጊቶች ሲፈፀሙ ይስተዋላል፡፡ መንግስትም በተለያዩ ወቅቶች የህዝብን የመልካም አስተዳደር ጥያቄ እየለቀመ በመያዝ እንዲፈቱ እያደረገ ቢሆንም በአሁኑ ወቅት ደግሞ ከመቼውም ጊዜ በበለጠ ሁኔታ እየሰራ መሆኑን ገልጧል፡፡ ለዚህም ችግሮችን ሳያፈናጥር ወደራሱ በመውሰድ በጥፋት ውስጥ የነበሩ ህዝብን በድለዋል የተባሉ አካላትን ተመጣጣኝ የእርምት እርምጃ እየወሰደ መሆኑን ይገልፃል፡፡ በተመሳሳይ ህዝቡንም ይቅርታ በመጠየቅ ከህዝቡ ጋር የጋራ መግባባት በመፍጠር ለተሻለ ለውጥ እንደሚሰራ ቃል ገብቷል፡፡
እኛም በተለያዩ ወቅቶች ተገልጋይ ይበዛባ ቸዋል፣ ከችግር ያልወጣ ዘርፍ እንዲሁም ለኪራይ ሰብሳቢነት ዋነኛ ምንጭ ነው ተብሎ ከተለየው መሬት ጋር በተያያዘ ቅኝት ልናደርግ ወደድን፡፡ በዚህም ከዚህ ቀደም በዘርፉ የነበሩ መረጃዎች፣ በአሁኑ ወቅት ተገልጋዮች ምን ይላሉ? በሚልና ከኃላፊዎች ጋር ያደረግነውን ቆይታ እነሆ፡፡
መነሻ ሁኔታ
በ2009 ዓ/ም በጥልቅ ተሃድሶ የተለዩ የመልካም አስተዳደር ችግሮችን ለማቃለል የተዘጋጀው ዕቅድ አፈፃፀም ሪፖርት እንደሚያመላክተው፤ ከክልሎች ውጪ ሚኒስቴሩ በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር በተመረጡ ተቋማት ላይ በለውጥና መልካም አስተዳደር አፈፃፀም ላይ ክትትልና ድጋፍ አድርጓል፡፡ከተመረጡት ተቋማት መካከልም መሬት ልማት ማኔጅመንት አንዱ ነው፡፡በክትትልና ድጋፉም የመልካም አስተዳደር ችግሮች አለያየትና እቅድ አስተቃቀድ፣የኪራይ ሰብሳቢነት ተግባርና አመለካከት አለያየትና እቅዱ እንዴት መታቀድ እንዳለበት፣ የዜጎች ቻርተርን፣ የተገልጋዮችም ሆነ የውስጥ ሰራተኞች የእርካታ ደረጃ እንዴት መጠናት እንዳለበት ተገንዝቦ መስራት ላይ ክፍተት ያለበት መሆኑ ታይቷል፡፡
በከተማው የክትትልና ድጋፍ በተደረገባቸው ተቋማት አመራሩ የለውጥና መልካም አስተዳደር ስራዎችን ትኩረት ሰጥቶ ከመስራት አንጻር በደራሽ ስራዎች ስለሚያዝ በሚፈለገው ደረጃ ከመደገፍ አንጻር ክፍተት እንዳለበት ታይቷል፡፡ በተያያዘ የውስጥና የውጭ የመልካም አስተዳደር ችግሮችን በአግባቡ በመለየት ከማቀድና በወቅቱ ከመፍታት፣ የኪራይ ሰብሳቢነት ተግባርና አመለካከት ምንጮችን ከመለየትና ትግል እያደረጉ ከመሄድ፣በተቀመጠው የዜጎች ቻርተር አማካኝነት አገልግሎት ከመስጠትና ለባለድርሻ አካላት ግንዛቤ እያስጨበጡ ከመሄድና የሚቀርቡ ቅሬታዎችን በአግባቡ በመያዝና በመፍታት፣ የህዝብ ክንፉን በአግባቡ በመለየትና አቅሙን በመገንባት ተሳትፎው እንዲጨመር ከማድረግ አንጻር ክፍተት እንዳለ ሪፖርቱ በዝርዝር ያስቀምጣል፡፡
በሚኒስቴሩ በተዘረጋው የዜጎች የቅሬታና አቤቱታ አፈታት ስርዓት ከፌዴራል፤ ከክልሎች፣ ከከተማ አስተዳደሮችና ከተለያዩ የመንግስት ተቋማት የመጡ ባለጉዳዮች ያቀረቡት ቅሬታና አቤቱታ ምላሽ እንዲያገኙ በማድረግ የዜጎች እርካታን ለማሳደግ የሚያስችሉ ስራዎች ሲከናወኑ እንደቆዩ የስራ አፈፃፀሙ ያብራራል፡፡ከዚህ አኳያ በበጀት ዓመቱ ከዜጎች የቀረቡ ቅሬታዎችና አቤቱታዎች ይዘት ሲታይ በተለይ ከመሬት ይዞታ መብትና ካሳ አከፋፈል ጋር የተያያዙና መሰል ችግሮች እንደሚታዩ ማስቀመጡ ይታወሳል፡፡
ለትውስታ
በቦሌ ክፍለ ከተማ መሬት ልማት ማኔጅመንት ጽህፈት ቤት በአንድ ወቅት በአገልግሎት አሰጣጥ ዙሪያ ያነጋገርናቸው ተገልጋዮች እንደተናገሩት፤ ጉዳያቸው በወቅቱ አይፈፀምም፡፡ ምንም እንኳ አገልግሎቱን ለማግኘት የሚፈጀው ጊዜ በስታንዳርድ ተለክቶ ቢቀመጥም ዕውነታው ግን ከዚህ ውጪና ከሰዓት አልፎ የወራቶች ዕድሜን ይፈጃሉ፡፡ በተለይ‹‹ስራ ላይ የሉም ስብሰባ ላይ ናቸው››የሚሉ የተለመዱ ምላሾች ህብረተሰቡን ለምሬት፣ እንግልትና ለቅሶ ዳርገውታል፡፡ከህዝቡ እየተከፈላቸው ተጨማሪ ጥቅምን ከራሱ ህዝብ የሚፈልጉ አካላት ተጠያቂ ቢደረጉና መንግስት ራሱን ቢፈትሽ የተሻለ ይሆናል፡፡
በፐብሊክ ሰርቪስና ሰው ሀብት ልማት ሚኒስቴር የፌዴራልና የክልሎች የመልካም አስተዳደር ክትትልና ድጋፍ ማስተባበሪያ ቢሮ ኃላፊ አቶ ተስፋዬ በላቸው ከጉዳዩ ጋር በተያያዘ በአንድ ወቅት በሰጡን መረጃ የ2009 በጀት ዓመት የመልካም አስተዳደር ዕቅድ ጥራት ያለውና የህዝቡን የመልካም አስተዳደር ጥያቄ መመለስ የሚችል ሆኖ እንዲዘጋጅ ተደርጓል፡፡ በዚህም የክትትልና ድጋፍ ሥራው ውጤት እንደሚያሳየው የመልካም አስተዳደር ዕቅድ በማቀድ ደረጃ ጥሩ ቢሆንም የተለዩ የመልካም አስተዳደር ችግሮች በብቃትና በጥራት ስራዎችን በማከናወን ማቃለል፣የተፈቱና ያልተፈቱትን በአግባቡ ለይቶ መረጃ የመያዝ፣በተቀመጠው ስታንዳርድ መሠረት አገልግሎት መስጠቱን የመለየት፣በለውጥ ሠራዊት ማኑዋል በተቀመጠው የጊዜ ሰሌዳ መሠረት ከሕዝብ ክንፉ ጋር ከመገናኘት አንጻር በየደረጃው በታዩ ተቋማት ላይ ውስንነት እንደሚስተዋልና በቀጣይ ትኩረት ሊሰጠው እንደሚገባም መታየቱን አስረድተው ነበር፡፡
የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ፐብሊክ ሰርቪስና ሰው ሀብት ልማት ቢሮ ኃላፊ አቶ ይስሐቅ ግርማይ በበኩላቸው በተያዘው 2010 በጀት ዓመት የተደረገው ጥልቅ ተሃድሶ ለችግሮቹ መፈጠር ዋነኛ ምክንያት በአገልግሎት ሰጪው ዘንድ ህዝብን በቅንነት የማገልገል አመለካከት ሙሉ በሙሉ አለመያዙ መሆኑን መግለፃቸው ይታወሳል፡፡ከዚህ ቀደምም መንግስት ችግሮችን ለማቃለል በስፋት ቅሬታ የሚነሳባቸው ተቋማትን በመለየት አቅዶ ሲሰራ እንደነበር አስታውሰዋል፡፡
ሃላፊው እንዳብራሩት የከተማ አስተዳደሩን የ2009 በጀት ዓመት አፈጻፀም መነሻ በማድረግ በተያዘው 2010 ዓ.ም ምን መሰራት እንዳለበት በሰፊው የሚዳስስ ዕቅድ ተዘጋጅቷል፡፡ ምንም እንኳን የመልካም አስተዳደር ጥያቄ የሁሉም ጉዳይ ቢሆንም በርካታ ተገልጋይን የሚያስተናግዱት እንደ መሬት ያሉ ተቋማት ትኩረት ተሰጥቷቸዋል፡፡ በዚህም መሰረት የከተማ አስተዳደሩ በተለያዩ ተቋማት በተለዩት ከ3 ሺህ 600 በላይ የመልካም አስተዳደር ችግሮች ላይ ትኩረት ተሰጥቶ እንደሚሰራ ኃላፊው አመላክተዋል፡፡_ ህብረተሰቡም የሚያነሳቸውን ችግሮችም በቀሪ ወራት ለማቃለል በልዩ አቅጣጫና ርብርብ እየሰሩ መሆኑን የገለፁ ሲሆን እኛም በተባለው ልክ እየተሰራ ስለመሆኑ ከተገልጋዩ ልናደምጥ ወደድን፡፡
ተገልጋዩ ምን ይላል?
ከቦሌ ክፍለ ከተማ አገልግሎት ፈልገው በአራዳ ክፍለ ከተማ ቅርንጫፍ ጽህፈት ቤት የመሬት ይዞታ ምዝገባ መረጃ ኤጀንሲ ያገኘነው ተገልጋይ ወጣት ምናለ ሰንደቁ ነው፡፡ወጣቱ በጽህፈት ቤቱ በተገኘበት ዕለት ባልጠበቀ ሁኔታ አገልግሎቱን ማግኘቱና ያለእንግልት መጨረሱ እርካታ እንደሰጠው በደስታ ይናገራል፡፡‹‹እንደዚህ ዓይነት አሰራር አይቼ አላውቅም›› በማለት ቀድሞ በተለያዩ አገልግሎት ሰጪ ቢሮዎች ሲሄድ የነበሩት ችግሮች አሁን አለመኖራውን ይገልፃል፡፡
ባለሙያዎቹ ተገልጋይን ተቀብለው ከሚያስተናግዱበት ትህትና የተሞላበት መንገድ ጀምሮ አገልግሎት አሰጣጣቸው ከዚህ ቀደም ከነበረው አገልግሎት አሰጣጥ ጋር ሲነፃፀር ለውጡ ግርምትን እንዳጫረበትም ወጣት ምናለ ይገልፃል፡፡በዚህም ፈፃሚዎቹ ሁሉም ተጋግዘው ተገልጋዩ የመጣበትን ጉዳይ ጨርሶ እንዲሄድ ማድረግ እንጂ ባለሙያው የለም በሚል ስለማይመልሱ ይህ ፈጣን ምላሽ ለማግኘት አስችሎታል፡፡ምልልስ ቀርቶ ባለጉዳዩ እንዳይቆምም አድርጎታል በማለት የመጣውን ለውጥ ያመላክታል፡፡ይህም ቀድሞ ህብረተሰቡ ከአገልግሎት አሰጣጥ ጋር ተያይዞ ይነሱ የነበሩ ችግሮችን ለማቃለል የሚኖረው ሚና ጉልህ ይሆናልና ይቀጥል ባይ ነው፡፡
እኛም በወቅቱ በጊቢው ምንም ዓይነት ተገልጋይ ማጣታችን ቢያስገርመን መሻሻሉ በአንድ ክፍለ ከተማ የታጠረ ወይንስ ሌሎችም ጋር ይኖር ይሆን? በሚል ከቦሌ ከፍለ ከተማ ወጥተን ወደ የካ ክፍለ ከተማ መሬት ልማት ማኔጅመንት ጽህፈት ቤት አመራን፡፡በጽህፈት ቤቱ መግቢያ በር ላይ የሁሉም አገልግሎት ሰጪዎች ስም ዝርዝር ከኃላፊው ጀምሮ የሚሰጡት አገልግሎት የሚገልፅ በቴክኖሎጂ የተደገፈ አሰራር ተመለከትን፡፡ወደ ውስጥ ስንዘልቅም በተመሳሳይ ሁሉም ተገልጋይ ለተገልጋይ በተዘጋጁ መቀመጫዎች ተቀምጦ ከፊት ለፊቱ ያለውን የቴሌቪዥን መስኮት ሲመለከት አስተዋልን፡፡ ቴሌቪዥኑ ልክ ውጪ ላይ እንዳለው ቴክኖሎጂ ተመሳሳይ ቢሆንም ይህ ደግሞ ተገልጋዮች በስም ዝርዝራቸው ጉዳያቸውንና ምን ደረጃ ላይ እንደደረሰ በግልፅ ያሳያል፡፡ይህም ደንበኛው ጉዳዩ እንደተፈፀመለትና እንዳላለቀለት የሚያመላክት ጭንቅንቅን የሚቀንስ ከመሆኑም በላይ ተገልጋዩ ጉዳዩ ካላለቀለት ምን እንደሚጎ ድለው አውቆ ወደሚመለከተው አካል በመሄድ ቀጣይ እርምጃውን የሚያመላክትም ሆኖ አግኝተነዋል፡፡ ከሌሎች ክፍለ ከተሞችም በክፍለ ከተማው ያለውን የተሻለ አሰራር ልምድ ለመቅሰም የተገኙ በርካታ ባለሙያዎችን ተመልክተናል፡፡
በጽህፈት ቤቱ ያገኘናቸው ተገልጋይ አቶ ወርቄ ቸርነት ከክፍለ ከተማው ወረዳ 11 ነዋሪ መሆናቸውን ይናገራሉ፡፡ከዚህ ቀደም የነበረው የአገልግሎት አሰጣጥ ችግር ሙሉ በሙሉ ለባለሙያዎቹ የሚተው ሳይሆን የአደረጃጀት ችግር እንደነበርም ያስታውሳሉ፡፡ከዚህ ውጪም አገልግሎቱን ለማግኘት ለስድስት ጊዜያት ያክል እንደተመላለሱና መሀንዲስ እንደወሰዱ የሚናገሩት ነዋሪው ችግሩ ከአደረጃጀት ውጪም ዘርፉ ለኪራይ ሰብሳቢነት ተጋላጭ በመሆኑ ትኩረት እንደሚሻ አመላካች ነው፡፡በጽህፈት ቤቱ በርካታ ተገልጋይ ቢኖርም የሚያስተናግደው የሰው ሀይል ውስን መሆኑ ግን ለችግሮቹ መነሻ ነበር የሚሉት አቶ ወርቄ በንፅፅር በአሁኑ ወቅት ተገልጋዩንና አገልጋዩን ብሎም ስፍራውን ምቹ መደረጉ ለለውጡ ምክንያት ነው ይላሉ፡፡መዝገብ ቤቱ ሁለት ተደርጎ ለተገልጋዩ ምቹ ለማድረግ የተሰራው ስራ አበረታች ገፅታ ቢኖረውም አሁንም ባለሙያዎችን ለስህተት የሚዳርጉ ቀዳዳዎችን ለመድፈን መሰራት ይገባል፡፡
እንደ አቶ ወርቄ ገለፃ፤የመሬት ጉዳይ በባህሪው እጅግ ከባድና ለብልሹ አሰራር ተጋላጭ በመሆኑ ትኩረት ሊነፈገው አይገባም፡፡ባለሙያዎቹ ተከታታይ የሆነ ስልጠና መስጠት በተያያዘም ታዛቢ የሆነ አካል በጽህፈት ቤቱ እየተገኘ ቢጎበኝ የተሻለ ይሆናል፡፡ስራውንም የተሳካ ለማድረግ ኃላፊዎችም ለተገልጋዩ ቢሯቸውን ክፍት አድርገው የሚነሱ ጥያቄዎችን ይዘው እየወረዱ እንዲፈታም እያደረጉ መሆናቸው ውስጣቸውን በሀሴት ሞልቶታል፡፡
በቅርብ ጊዜያት መንግስት ራሱን እንደፈተሸና ለውጥ እንደሚመጣ ያስቀመጠው አቅጣጫም እየታየ ላለው ለለውጥ አዎንታዊ አስተዋፅዖ እንዳበረከተ አቶ ወርቄ አይጠራጠሩም፡፡ይህንን መነሻ በማድረግ በቅርብ በክፍለ ከተማው እየተፈጠረ ያለው ህዝባዊ የውይይት መድረክም ችግሮችን ቀርፈዋልና የተጀመረው አሳታፊነትና ግልፅነት የተሞላበት አሰራር ቀጣይነት ሊረጋገጥ ይገባል፡፡ በተያያዘ ክፍለ ከተማ ላይ ብቻ የተንጠለጠሉ ስራዎች ወደ ወረዳ ቢወርዱና ተገልጋዩ በአካባቢው አገልግሎቱን እያገኘ ጊዜውንም ጉልበቱንም ቢቆጥብ ጅማሮው የተሻለ እንዲሆን ያደርገዋልና ቢታሰብበት መልካም እንደሆነ አመላክተዋል፡፡በአሁኑ ወቅት ቀድሞ እርሳቸው ሲመላለሱ የነበሩበት ችግርና የሌሎች ተገልጋዮችም ችግር ተለይቶ መፍትሄ እንዲሰጠው መደረጉን መመልከታቸው መንግስት በአሁኑ ወቅት ለህዝቡ ቃል በገባው መሰረት ለለውጥ መነሳቱን አመላካች ነው፡፡
በጽህፈት ቤቱ ያገኘናቸው ሌላኛዋ እናት ወይዘሮ አበበች ዘውዴ በክፍለ ከተማው የካ አባዶ አካባቢ ነዋሪነታውን ያደረጉ ተገልጋይ መሆናቸውን ነገሩን፡፡ እርሳቸው እንደሚሉት ጉዳያቸው ባለመ ፈፀሙ ምክንያት ለሰባት ዓመታት ውሳኔ ሳያገኙ ለጥያቄያቸውን ተገቢው ምላሽ ሳይሰጣቸው ተንከራተዋል፡፡ነገር ግን በአሁኑ ወቅት የጽህፈት ቤቱ ኃላፊ ተለውጠው እንደመጡ ከከተማ ከንቲባ ድረስ ተወያይተው ችግራቸው እንዲፈታ ሆኗል፡፡ ይህም የሚያመላክተው ህብረተሰቡ የሚያነሳቸውን ችግሮች ለማቃለል የአመራር ቁርጠኝነትና ህዝባዊነት ምን ያክል ለውጥ አምጪ እንደሆነ ትልቅ ማሳያ ይሆናል፡፡በተመሳሳይ ለበርካታ ዓመታት ከችግራቸው ጋር ሲመላለሱ ሳይፈታላቸው ሲንከራተቱ በተመሳሳይ ሁኔታ ውስጥ የነበሩ ለ12 ዓመታት የተመላለሱ ሌሎች ተገልጋዮችን አስተዋውቋቸዋል፡፡ እነርሱም በተመሳሳይ ሁኔታ ለረጅም ዓመታት መፍትሄ ያልተሰጠው ችግራቸው እልባት ተሰጥቶታል፡፡
ያለምንም መጉላላት በአሁኑ ወቅት ያሉት ኃላፊ ጉዳያቸው እንዲፈፀም ማስቻላቸው የበርካታ ዓመታት እንባቸውን እንዳፈሰላቸው ወይዘሮ አበበች ይናገራሉ፡፡ተመሪም መሪውን ይመስላልና ባለሙያዎቹም ለባለጉዳይ የሚያደርጉት መስተንግዶ እጅጉን ተሻሽሏል፡፡በመሆኑም መንግስት ቅድሚያ መገንባትና መመልከት የሚገባው የአመራር ብቃት ላይ ነው፡፡ይህን መሰል የህብረተሰቡን ጥያቄ እያዳመጡ ፈጣን ምላሽ የሚሰጡ የስራ ኃላፊዎች ቢበራከቱ በአሁኑ ወቅት በአገሪቱ እየታየ ያለው ፍጅትና እልቂትም አይኖርም ነበር በማለት የችግሮቹ ዋነኛ ተጠያቂ አመራሩ መሆኑን ይጠቁማሉ፡፡ በመሆኑም መንግስት በአሁኑ ወቅት የጀመረውን የለውጥ ጉዞ አጠናክሮ ለመቀጠል በመንግስት የስራ ኃላፊነት ላይ ያሉ አካላትን መፈተሸ ይኖርበታል ይላሉ፡፡
አገልግሎት ሰጪዎች
በአራዳ ክፍለ ከተማ ቅርንጫፍ ጽህፈት ቤት የመሬት ይዞታ ምዝገባ መረጃ ኤጀንሲ ዳይሬክተር አቶ ብርሃኑ መኮንን እንደሚያስረዱት ከስድስት ወራት በፊት በርካታ ችግሮች ነበሩ፡፡የአገልግሎት አሰጣጥ የስራ ፍሰት የመሳሰሉ የስራን ቅልጥፍናን የሚያፋጥኑና የተገልጋዩን እርካታ የሚያረጋግጡ አሰራሮች አልተዘረጉም ነበር፡፡ጉዳዮችም በአንድ ቋት የነበረ በመሆኑ ተገልጋዩን ለእንግልት ሲዳርጉት ቆይተዋል፡፡
አገልግሎት ፈላጊው ወደ ቢሮው ሲመጣ ኃላፊው እንዲመራ ይጠበቃል፡፡ይህም ኃላፊው በስብሰባና በመሰል ጉዳዮች ሳይገኝ በሚቀርባቸው ጊዜያት ባለጉዳዩ ጉዳዩ ሳይፈፀምለት ለቀናት ለምልልስ ይዳረጋል፡፡በመሆኑም ችግሩን ከለየ በኋላ መፍትሄዎችና አቅጣጫዎች ተቀምጠዋል፡፡ በዚህም የስራ ፍሰቱ ተጠብቆ እንዲሰራ ተደርጓል፡፡በዚህም ስራዎች ከአገልግሎት መስኮት ተገልጋዩ አስፈላጊውን መረጃ ይዞ በመጣበት ወቅት ሁሉ አገልግሎቱን ማግኘት እንዲችል ምቹ ሁኔታ ተፈጥሯል፡፡ ለዚህ እንዲያመችም መስኮቶችን የመከፋፈል ስራ ተሰርቷል፡፡
በፋይል አወጣጥ ላይ በክፍለ ከተማው በሁሉም ወረዳዎች በአንድ ሰው ብቻ ይሰጥ የነበረው አገልግሎት አሰጣጥ ለሶስት በመክፈል የፋይል አወጣጡ ፍጥነት ማሳደግ ተችሏል፡፡ከዚህ ጋር ተያይዞ በየቀኑ ወደ ጽህፈት ቤቱ የሚመጡ ጉዳዮችን በትኩረት የማየት አሰራር ተዘርግቷል፡፡በዚህ አሰራርም እያንዳንዱ ጉዳይ በየዕለቱ ምን ደረጃ እንደደረሰ ክትትል ይደረግበታል፡፡ይህም ተገልጋዩ ጉዳዩ እንደተፈፀመለት አልያም ካልተፈፀመ የት ቦታ ላይ እንደታነቀ በቅርቡ በማወቅ ለእያንዳንዱ ችግር ከመነሻው መፍትሄ እያበጁና የተገልጋዩን እርካታ ለማስጠበቅ እየተሰራ መሆኑን አቶ ብርሃኑ ይጠቁማሉ፡፡ለአብነት ቀድሞ በአንድ ወር ውስጥ 49 ብቻ ካርታ የተሰጠ ሲሆን ችግሩን የማጥራትና አገልግሎቱ የት ቦታ ላይ እንደታነቀ የልየታ ስራ ተሰርቷል፡፡በዚህም አለአግባብ ካርታዎች ይታነቁበት የነበረውን ቦታ በማወቅ ሰራተኞቹን አቅርቦ ከማነጋገር እስከ እርምት እንዲወሰድ ተደርጓል፡፡
ችግሮችን በመለየትና የመፍትሄ አቅጣጫ በማስቀመጥ ሂደት ውስጥም የተሻለ ለውጥ እንደመጣ በአንድ ወር ውስጥ በተሰራ ስራ ማረጋገጥ ተችሏል፡፡ማሻሻያዎች ከተደረጉ በኋላ 150 ካርታ በመስጠት አገልግሎቱን በሶስት ዕጥፍ ማሳደግ ተችሏል፡፡ ይህም አገልግሎቱን በማሻሻል ቀድሞ ከህብረተሰቡ ይነሱ የነበሩ ችግሮችን ትርጉም ባለው ደረጃ ተቃሏል፡፡ ከዚሁ ጋር በተያያዘ ቀድሞ በሰፊው በአገልግሎት አሰጣጥ ላይ ይነሱ ከነበሩ ችግሮች መካከል አንዱ መረጃ አሰጣጥ ጉድለት ነው፡፡ አገልግሎት ፈላጊ ወደ ጽህፈት ቤቱ ሲያመራ ጉዳዩ ምን እንደሆነ አውቆና ተረድቶ የት መሄድ እንዳለበት ብሎም ምን ማሟላት እንደሚገባው የሚያስገነዝብ ተገቢውን ምላሽ መስጠት ላይ ችግሮች ይስተዋሉ ነበር፡፡ ይህንንም ችግር ለማቃለል መግቢያ በር ላይ መረጃ የሚሰጥ አካል ሙሉውን መረጃ ሰጥቶ በማስቀመጥ ተገልጋዩ ገና ከበር ሲገባ ጉዳዩ ምን ደረጃ ላይ እንደደረሰለት ማወቅ የሚያስችለው አሰራር ተዘርግቷል፡፡ በዚህ የመጣውን ለውጥ ለማወቅም የተገልጋይ እርካታ በየጊዜው እየተመዘነና ማሻሻያም እየተደረገ ነው፡፡
አሰራሩን ለማስቀጠል ትንቅንቅ ውስጥ በመግባት ጭምር እየተሰራ እንደሆነም አል ሸሸጉም፡፡ አዲስ አሰራር ሲሰራ ከሰራተኞች የሚነሳ ችግሮችና ማነቆዎች ይኖራል በማለት በለውጥ ሂደት ውስጥ አዲስ አሰራርን ላለመቀበል የሚሻ አካል እንዳለ ይጠቁማሉ፡፡ እኛም ለውጥን ያለመፈለጉ ችግር ትክክለኛ ምንጩ ከወደየት ይሆን? ስንል ጥያቄያችንን አነሳንላቸው፡፡ ኃላፊውም በምላሻቸው ለውጥን ላለመቀበል የሚፈጠረውን ትንቅንቅ ከሚፈጥሩ ምክንያቶች አንዱ የአቅም ማነስ ነው ይላሉ፡፡በስራ ላይ ውሳኔ የሚሹ ጉዳዮችን ፈጣን ምላሽ ከመስጠት ይልቅ ሌላ አካል የመጠበቅ ዝንባሌዎች ሲኖሩ አመራሩም ተከታትሎ የማሰራት ችግሮች መኖራቸውን ያምናሉ፡፡
ዘርፉ ለኪራይ ሰብሳቢነት ተጋላጭነቱ ሰፊ በመሆኑም ይህንን ትኩረት ሰጥቶ ከመስራት ጋር ተያይዞ ያለበት ደረጃስ ምን ይመስል ይሆን በሚል ለቀረበላቸው ጥያቄ ለኪራይ ሰብሳቢነት ምቹ የሆኑ መንገዶችን የማጥበብ ስራ መሰራቱን አቶ ብርሃኑ ያስረዳሉ፡፡ይሁን እንጂ ችግሩ በሁሉም ስፍራ ላይ በሚፈለገው ደረጃ ለማቃለል ያልተቻለበት ምክንያት ማህበረሰቡም በጉዳዩ ላይ ያለው አቋም ክፍተት ያለበት መሆኑን ሳይናገሩ አላለፉም፡፡በዚህም አንዳንድ ተገልጋዮች መብታቸው እንደሆነ አውቀው አገልግሎትን በትክክለኛ መንገድ ከማግኘት ይልቅ በብልሹ አሰራርና ለሌሎችም ተገልጋዮች የአገልግሎት አሰጣጡን በሚያበላሽ መልኩ ባለሙያዎችን በጥቅማጥቅም ሲደልሉ ይታያል፡፡ በመሆኑም ችግሩን በሚፈለገው ደረጃ ለማቃለል ህዝብ ከመንግስት ጋር ሆኖ የሚሰራቸው ስራዎች ለውጥ አምጪ መሆናቸውን በመገንዘብ ንቁ ተሳትፎና ትግል ማድረግ ይገባል ይላሉ፡፡
የየካ ክፍለ ከተማ መሬት ልማት ማኔጅመንት ጽህፈት ቤት ኃላፊ አቶ ግደይ አለምሰገድ እንደሚናሩት፤በጽህፈት ቤቱ ስር አራት ጽህፈት ቤቶች የሚገኙ በመሆኑ በርካታ ተገልጋዮች የሚጎርፍበት እንዲሆን አድርጎታል፡፡ ይህንንም ለማስተካከል ቅድሚያ ተገልጋዩን በምን መልኩ ማርካት ይቻላል? በሚል ከሰራተኞች ጋር ውይይት ተደርጓል፡፡ በውይይቱም በሶፍትዌር ዕውቀት የነበራቸው ባለሙያዎች አሰራን በቴክኖሎጂ የተደገፈ እንዲሆን ለማስቻል እንደሚሰሩ ኃላፊነቱን ወሰዱ፡፡በዚህም የተገልጋዩን እንግልት የሚቀንሱ ስራዎችን ለጽህፈት ቤቱ ማበርከት ቻሉ፡፡
አዲሱ አሰራር መረጃ በቀላሉ ማግኘት የሚያስችልና አገልግሎት ጠያቂው ጉዳዩ ምን ደረጃ ላይ እንደደረሰ በማን እንደሚስተናገድና ወረፋውን ጠብቆ በወቅቱ አገልግሎቱን እንዲያገኝ ያስችለዋል፡፡ በተመሳሳይ ማህደሮችም እንግልት በሚቀንስ መልኩ እንዲወጡና ጥራታቸውም እንዲጠበቅ ያስችላል፡፡ አገልግሎቶች በተቀመ ጠላቸው ስታንዳርድ መሰረት እንዲሰጡና ይህንን ያላደረገ አካል ተጠያቂ እንዲሆን የተጀመሩ ስራዎች እንዳሉም አቶ ግደይ ያስረዳሉ፡፡
አቶ ግደይ እንደሚያስረዱት፤ ህዝቦች በወቅቱ አገልግሎት የማግኘት መብት አላቸው፡፡ መንግስትም ህዝባዊ በመሆኑ ይህንን መሰረት ያደረጉ ስራዎችን እያከናወነ ይገኛል፡፡ ይሁን እንጂ አሁንም ችግሩ ሙሉ ለሙሉ ተቃሏል ማለት አይቻልም፡፡ አሁንም እንግልቶችና በአንዳንድ ባለሙያዎች የኪራይ ሰብሳቢነት አመለካከትና ተግባር እንዳለ ህብረተሰቡ ያነሳል፡፡ጽህፈት ቤቱም ይህንን ተቀብሎ ምክር ከመስጠትና የህዝብ አገልጋይነት አመለካከት ከማስረፅ ባለፈ ተመጣጣኝ የእርምት እርምጃን ይወስዳል፡፡ በዚህም ስድስት ባለሙያዎች ማስጠንቀቂያ የተሰጣቸው ሲሆን ሁለት ደግሞ በተጨባጭ ሲደራደሩ ተገኝተዋል በሚል በመጣ ጥቆማ ከፖሊስ ጋር በመተባበር በህግ እንዲጠየቁ ተደርጓል፡፡ ይህም ቀጣይነት እንዲኖረው የህብረተሰቡ ያላሰለሰ ጥረት መጠናከር ይገባዋል፡፡
ቀጣይ ትኩረት አቅጣጫ
በአሁኑ ወቅት በዘርፉ የነበሩ ችግሮችን ለይቶ አሰራር ዘርግቶ እየተሰራ ቢሆንም ስራው ግን በዘላቂነት ለማስቀጠል ጠንካራ አመራር ይፈልጋል የሚሉት ዳይሬክተሩ ጽህፈት ቤቱ ይህን ታሳቢ ያደረጉ ተግባራት እያከናወነ መሆኑን ይጠቁማሉ፡፡ በቀጣይም መሰረተ ልማቶች የተሳለጡ እንዲሆኑ ማስቻል ዋናው የትኩረት አቅጣጫ እንደሆነም ይገልፃሉ፡፡ ቀልጣፋ አገልግሎት ለመስጠት ከታቀደ ለዚህ መሳካት ከኔትወርክ መቆራረጥ ጋር ያጋጥሙ የነበሩ ችግሮች በተመሳሳይ መብራት ላይ ያሉ የሀይል መቆራረጦችንና መሰል ችግሮችን ከሚመለከታቸው አካላት በቅንጅት ለመፍታት እቅድ ተይዟል፡፡
የጥራት ጉዳይ ሌላው በችግር የነበረ መሰረታዊ ጉዳይ በመሆኑ ጽህፈት ቤቱ ይህንን መነሻ ያደረገ የትኩረት አቅጣጫ ነድፎ እየተንቀሳቀሰ መሆኑን አቶ ብርሃኑ ይገልፃሉ፡፡ በተሟላ ዕውቀትና በክትትል ማነስ የተበላሹ ስራዎች እንደነበሩም ያስታውሳሉ፡፡ ይህንንም ህብረተሰቡን ባሳተፈ መልኩ እየተሰራባቸው ነው፡፡ ስራው በሶስት ወረዳዎች የተጀመረ ሲሆን 58 የህዝብ ታዛቢዎች ተመርጠዋል፡፡ በዚህም ጥራት ሲሰራ እንዲታዘቡና ስራው የህብረተሰቡ አካል ሆኖ የጥራት ማስጠበቁ እንዲሳካ የተጀመረው ስራ እንዲቀጥል ይሰራል፡፡
በዘርፉ በአገልግሎት አሰጣጥ እየታየ ያለው ለውጥ ክትትሉ ስታንዳርዱን እንዲያስጠብቅ ማድረግ ማስቻል ሌላው የቀጣይ የትኩረት አቅጣጫ ይሆናል፡፡ተገልጋዩ የሚፈልገው አገልግሎት በተቀመጠለት የጊዜና ጥራት ወሰን ውስጥ እንዲከናወን ለማድረግ እየተሰራ ነው፡፡ ለዚህም የስራ ፍሰቱን መመልከት፣ የሰው ሀይል መሟላት፣ የተሟላ ዕውቀትና ምቹ የስራ ቦታ መፍጠር ያስፈልጋል፡፡ ከዚሁ ጎን ለጎን ባለሙያው ከሰበብና ከግላዊ ፍላጎት ፀድቶ በህዝባዊነት መንፈስ ወገኑን በቅንነትና በታማኝነት እንዲያገለግል የተለያዩ መድረኮች ላይ የማስረፅ ስራ ትኩረት ይሰጠዋል፡፡ ይህም ግለሰቦች ባይኖሩም በተዘረ ጋው ምቹ አሰራር መሰረት ተገልጋዮች በስታንዳርዱ መሰረት የሚስተናገዱበትና ከዚህ ውጪ ከሆነም ጥያቄያቸውን የሚያቀርቡበት ሁኔታን በመፍጠር ቀድሞ በአገልግሎት አሰጣጥ ላይ የነበረውን ችግር በሰፊው ያቃልላል ለዚህም ህብረተሰቡ ተሳትፎ ማድረግ ይጠበቅበታል ይላሉ፡፡
እንደ አቶ ግደይ ገለፃ፤የተጀመሩትን መልካም ተግባራት ለማስቀጠል ሰራተኛው የህዝብ አገልጋይነት ስሜቱን ለመገንባት ተከታታይ ስልጠና ይሰጣል፡፡ ከዚሁ ጎን ለጎን ግብዓት የማሟላት፣ በቅንነትና በታማኝነት እንዲሁም ስነምግባር በተሞላበት መንገድ እንዲሰሩና የሰሩትን የማበረታታት፣በተለይ በአሁኑ ወቅት በቴክኖሎጂ የተደገፈ አሰራር እንዲኖር ያስቻሉትን ባለሙያዎች የማበረታታትና ስራቸውን እንዲያሳድጉ የመደገፍ፣ አገልግሎቱንም በሁሉም በማስፋት ተቋማዊ ለውጥ ለማምጣት ይሰራል፡፡

ፍዮሪ ተወልደ

ማህበራዊ ድረገፃችንን ይጎብኙ

 

            በኢትዮጵያ ውስጥ የተገነባው የመጀመሪያው ኦፐሬቲንግ ሲስተም ኢትዮኑክስ ስርጭት ላለፉት 8 ዓመታት (1999-2007 ..) በኢትዮጵያ ፕሬስ ድርጅት፣ በኢትዮጵያ ዜና አገልግሎት ላለፍት 2 ዓመታት እንዲሁም በኢትዮጵያ ገቢዎችና ጉምሩክ ባለሥልጣን ወርሃዊ ጋዜጣ ላይ ላለፈው 1 ዓመት በተግባር ተሞክሮ ሥራ ላይ ውሏል። ይህ ድረገጽ በኢትዮኑክስ ኦፐሬቲንግ ሲስተም ላይ ተገንብቶ የሚሰራ ነው።